السيد عبد الحسين الطيب
21
اطيب البيان في تفسير القرآن (فارسى)
[ سوره الأنعام ( 6 ) : آيه 13 ] وَ لَهُ ما سَكَنَ فِي اللَّيْلِ وَ النَّهارِ وَ هُوَ السَّمِيعُ الْعَلِيمُ ( 13 ) و از براى خدا است آنچه سكونت پيدا مىكند در شب و روز و او است خداوند شنوا و دانا . وَ لَهُ ما سَكَنَ لام اختصاص است مختص به او است خالق و رازق و مبقى و حافظ همه اشياء او است و بس ، و كلمه ما شامل ذوى العقول و غير ذوى العقول از حيوانات بحرى و برّى ، هوايى و زمينى . و سكونت بعضى گفتند مقابل حركت نيست زيرا ساكن و متحرك هر دو مملوك حق هستند اختصاص بساكن ندارد بلكه بمعنى استقرار است مىگويى فلان ساكن اصفهان است و فلان ساكن طهران و هكذا تمام بلاد و قرى و بحار و جبال و صحارى و برارى لكن اين معنى به نظر تمام نيست زيرا مناسب با فِي اللَّيْلِ وَ النَّهارِ نيست شب و روز مدخليت ندارد . و بعضى گفتند سكونت مقابل حركت است و دفع اشكال مذكور را نمودند به اينكه مراد اعم از ساكن و متحرك است غاية الامر در آيه بواسطه اختصار يكى را بيان فرموده كه ديگر كه ما تحرك باشد بواسطه وضوحش ذكر نفرموده ، اين وجه هم به نظر تمام نيست زيرا تقدير خلاف ظاهر است و اولوية هم متحرك بر ساكن ندارد بلكه آنچه به نظر ميرسد و اللَّه العالم مراد استراحت است چون كليه حيوانات برّى و بحرى ، هوايى و زمينى ، جنّى و انسى دو دسته هستند بعضى استراحت آنها در شب است و روز در تلاش روزى و اشتغالات و بعضى در روز است و شب اشتغال دارند . وَ هُوَ السَّمِيعُ بمعنى اجابت حوائج آنها و ارزاق آنها و اصلاح امور آنها العليم عالم بجميع حالات و افعال آنها است .